Łożyska toczne, a łożyska ślizgowe - co je różni?


              
Łożyska kulkowe                                                  Łożyska ślizgowe

Łożyska wykorzystywane do przenoszenia ruchu obrotowego to łożyska toczne lub łożyska ślizgowych.

To co je różni, to sposób w jaki łożysko przenosi siły działające pomiędzy dwiema częściami ruchomymi.

Mogą one być przenoszone przez obracające się elementy lub ślizganie dwóch powierzchni względem siebie. 

Łożyska toczne

Standardowe łożysko toczne składa się z dwóch pierścieni łożyskowych o zintegrowanych bieżniach. 

Po bieżniach przetaczają się elementy toczne, w zależności od typu łożyska tj.: 

kulki, wałeczki, igiełki, wałeczki stożkowe i baryłki.


Elementy toczne m.in.: kulki ,igiełki,wałeczki

Standardowo w łożyskach tocznych elementy toczne prowadzone są przez koszyk,
którego głównym zadaniem jest utrzymywanie równych odstępów między elementami
oraz eliminowanie możliwości wzajemnego styku elementów tocznych.


Koszyk łożyska tocznego

Co więcej, w przypadku łożysk, gdzie elementami tocznymi są igiełki 
lub łożyska baryłkowe, koszyk ustala prawidłowe położenie osi tego łożyska. 
Natomiast w przypadku łożysk tocznych rozłącznych koszyk jest elementem, 
który utrzymuje elementy toczne razem i ułatwia montaż łożyska.

Materiały wykorzystywane na produkcję koszyków w łożyskach tocznych to:
  • stal -standardowo
  • mosiądz ( w niektórych zastosowaniach)
  • tworzywa sztuczne termoplastyczne np. włókno szklane- poliamid 
(tworzywa sztuczne cieszą się szerokim uznaniem użytkowników ze względu na niską masę i stosunkowo dużą wytrzymałość).

Elementy łożysk tocznych mogą być wykonane z różnych materiałów w zależności od zastosowania.
W przeważającej mierze elementy toczne wykonane są z hartowanej stali chromowanej oraz stali nawęglanej.
W przypadku zastosowań w ciężkich warunkach pracy np. duże obciążenie lub wysoka prędkość obrotowa.

Elementy toczne wykonywane są:
  • ze stali odpornej na temperaturę,
  • stali nierdzewnej,
  • tworzywa sztucznego,
  • ceramiki.

Łożyska toczne występują w kilku postaciach:
  • łożyska otwarte,

 


  • łożyska uszczelnione jednostronnie,

  • łożyska uszczelnione dwustronnie,

W przypadku łożysk tocznych uszczelnionych rozróżniamy uszczelnienia stykowe i bezstykowe.
W trakcie wyboru łożyska tocznego należy uwzględnić wiele czynników takich jak, 
obciążenie i prędkość obrotową jakiej będzie poddawane łożysko, temperaturę,
smarowanie, wibracje, zabudowę oraz przewidywaną konserwację.
Większość łożysk przenosi obciążenia promieniowe, osiowe i kombinowane, są to m.in.:
łożyska kulkowe zwykłe, kulkowe skośne, stożkowe lub baryłkowe.

Łożyska toczne przenoszą obciążenia promieniowe, osiowe i kombinowane. 

Łożyska walcowe oraz większość łożysk igiełkowych są obciążane wyłącznie promieniowo. 

Łożyska baryłkowe wzdłużne zaliczane do łożysk wzdłużnych przystosowane

są do przenoszenia kombinowanych obciążeń osiowych i promieniowych.

Jednakże, pozostałe łożyska wzdłużne nadają się wyłącznie do obciążeń osiowych.


Fr [N]- obciążenie promieniowe, Fa- obciążenie osiowe

W sytuacjach kiedy ilość dostępnego miejsca jest znacznie ograniczona, 
świetnie radzą sobie łożyska toczne o niewielkim przekroju takie jak łożyska igiełkowe. 
Natomiast jeżeli ograniczenie miejsca występuje w kierunku osiowym, 
stosowane są jednorzędowe łożyska walcowe, kulkowego lub skośne.
Dobierając poprawnie łożysko toczne należy wziąć pod uwagę sposób 
prowadzenia wału przez łożysko. 

Pod tym względem wyróżniamy:

  • łożyska dopuszczające przesunięcie osiowe,
  • łożyska prowadzące wał w jednym lub w obu kierunkach osiowych.

Również, ważną cechą jest dobranie odpowiedniego łożyska pod względem wielkości oraz rodzaju 
obciążenia działającego na łożysko toczne. Łożysko może być obciążane dynamicznie lub statycznie. 
Łożysko toczne obracające się, obciążane jest dynamicznie. 
W przypadku bardzo powolnego ruchu względnego pierścienia łożyska tocznego, 
ruchów wychylnych lub obciążeń spoczynkowych, mamy do czynienia z obciążeniem statycznym.

Stąd też, łożyska wałeczkowe mogą być bardziej obciążone niż łożyska kulkowe o tych samych wymiarach.
Łożyska toczne z wykorzystaniem kulek jako elementu tocznego stosuje się najczęściej do małych i średnich obciążeń. 
Natomiast łożyska wałeczkowe, świetnie sprawdzają się przy dużych obciążeniach i większych średnicach wału.

Łożyska ślizgowe

Tuleje samosmarne                 Łożyska przegubowe               Główki cięgieł                      Łożyska ślizgowe bezobsługowe

Łożyska ślizgowe wykonują powierzone zadanie podpierania lub prowadzenia części poruszających się względem siebie równie 
sprawnie co łożyska toczne. Oba łożyska muszą stawić czoła przejmowaniu i przenoszeniu działających na nie sił. 
Jednakże, pomiędzy tymi rodzajami łożyskowań występuje diametralna różnica. 
W łożyskach tocznych elementy łożyskowania oddalone są od siebie przez elementy toczne,
w łożyskach ślizgowych element ruchomy (wał, czop lub listwa) przesuwa się bezpośrednio po powierzchni ślizgowej,
która zamocowana jest na stałe na tulei, panewce łożyska lub taśmie.
Ruch ślizgowy odbywa się pomiędzy warstwą ślizgową łożyska i częścią, która jest łożyskowana. 
Tarcie elementów podczas ruchu eliminowany jest poprzez smarowanie z zastosowaniem zasobników smarujących 
lub w postaci stałej warstwy smarującej, która występuje na elemencie podporowym.
Dodatkowo, występujący luz pomiędzy wałem i warstwą ślizgową pozwala na odpowiedni
ruch elementów w przypadku ruchów promieniowych.

Łożyska ślizgowe występują w różnych wariantach, jako:
  • łożyska promieniowe,
  • łożyska wzdłużne,
  • wstęgi,
  • półpanwie.

Łożyska ślizgowe cechują się bardzo cichą pracą i przeznaczeniem do przejmowania dużych obciążeń 
przy stosunkowo niewielkich ruchach obrotowych i wychylnych. Dodatkowo, łożyska te świetnie sprawdzają się
w trudnych warunkach pracy, m.in. w niskiej i wysokiej temperaturze.

Łożyska ślizgowe znajdują zastosowanie prawie we wszystkich dziedzinach przemysłu,
zwłaszcza gdy w aplikacji do dyspozycji jest bardzo ograniczona przestrzeń.


Kliknij i dowiedz się więcej o łożyskach tocznych: oferta Albeco łożyska toczne

Kliknij i dowiedz się więcej o łożyskach ślizgowych: oferta Albeco łożyska ślizgowe


ZamknijNasza strona internetowa korzysta z plików "cookies", aby uzyskać więcej informacji zapoznaj się z naszą polityką prywatności.